Bogumiłek to niewielka, spokojna osada położona w województwie śląskim, w powiecie częstochowskim, na terenie gminy Lelów. Mimo niepozornych rozmiarów miejscowość skrywa kilka interesujących obiektów o wyraźnej wartości historycznej i krajobrazowej. Na szczególną uwagę zasługuje dwór wzniesiony pod koniec lat 20. XX wieku przez Antoniego Schütza, będący czytelnym śladem dawnej obecności ziemiańskiej w tej okolicy. W pobliżu znajduje się również zabytkowy, drewniany młyn wodny – obiekt dziś nieco zapomniany, a zarazem niezwykle intrygujący.
Młyn powstał w latach 30. XX wieku z inicjatywy Ludwika Schütza. Niestety, dostępne źródła dostarczają niewielu informacji na temat jego historii i funkcjonowania, co tylko potęguje aurę tajemniczości wokół tej budowli. Obiekt zlokalizowany jest nad rzeczką Białką Lelowską, w malowniczej Dolinie Pilicy, tuż za zabudowaniami dawnego dworu. Konstrukcja robi duże wrażenie – jest znacznie większa niż inne młyny spotykane w okolicy, a jej bryłę wyróżnia charakterystyczne zwieńczenie przypominające wieżę, które w rzeczywistości stanowi boczny szyb napędowy.
Choć młyn pozostaje obecnie zamknięty i możliwy do oglądania jedynie z zewnątrz, już sama jego sylwetka pozwala wyobrazić sobie skalę dawnej działalności oraz znaczenie, jakie musiał mieć dla lokalnej społeczności. To miejsce, które aż prosi się o lepsze udokumentowanie i objęcie szerszą ochroną konserwatorską – zarówno jako przykład drewnianej architektury przemysłowej, jak i element lokalnego dziedzictwa, które mogłoby stać się ciekawym punktem na mapie turystycznej regionu.
