Brzeg, choć administracyjnie należy dziś do województwa opolskiego, historycznie zakorzeniony jest na Dolnym Śląsku. Miasto rozwinęło się nad Odrą — i to właśnie bliskość rzeki nadała mu nazwę oraz przez wieki determinowała jego znaczenie handlowe i strategiczne. Położony na skraju Równiny Grodkowskiej, Brzeg łączy w sobie cechy ośrodka miejskiego i spokojnej przestrzeni nadodrzańskiej.
Jego początki sięgają bardzo odległych czasów — szacuje się, że osadnictwo na tym terenie ma nawet około 1850 lat, choć pierwsza wzmianka pisemna pojawia się dopiero w 1235 roku. Tak długa historia pozostawiła po sobie bogate dziedzictwo architektoniczne i kulturowe, które do dziś stanowi o wyjątkowym charakterze miasta.
Najbardziej reprezentacyjnym zabytkiem jest renesansowy Zamek Piastów Śląskich, często nazywany „śląskim Wawelem”, którego rozbudowa przypada na okres od XIII do XVI wieku. Na uwagę zasługują również trzy wyjątkowe świątynie: gotycki kościół św. Mikołaja (1370–1417), barokowy kościół Podwyższenia Krzyża Świętego z XVIII wieku oraz malownicze ruiny dawnego gotyckiego kościoła franciszkanów z 1285 roku.
Sercem miasta pozostaje rynek z XIV-wiecznym ratuszem oraz otaczającymi go kamienicami mieszczańskimi, z których najstarsze sięgają końca XVI wieku. Do historycznego centrum prowadzi Brama Odrzańska z lat 1595–1596, będąca jednym z najlepiej zachowanych elementów dawnych fortyfikacji.
Brzeg wyróżnia się także wielokulturowym dziedzictwem — świadczą o tym m.in. synagoga z końca XVIII wieku oraz zachowany cmentarz żydowski. Dziś miasto nie tylko pielęgnuje swoją historię, ale też stopniowo odkrywa ją na nowo, przyciągając turystów zainteresowanych mniej oczywistymi, lecz niezwykle autentycznymi miejscami Dolnego Śląska.
