Samogród to niewielka kolonia na Podlasiu, położona w powiecie sokólskim, w gminie Szudziałowo. Mimo kameralnego charakteru miejscowości, warto tu zboczyć z głównej trasy, by zobaczyć wyjątkowy zabytek drewnianej architektury sakralnej – cerkiew pod wezwaniem Świętych Apostołów Piotra i Pawła.
Świątynia ma konstrukcję zrębową i jest szalowana deskami. To budowla jednonawowa, z boczną zakrystią, reprezentująca tradycyjny typ wiejskiej cerkwi prawosławnej charakterystycznej dla Podlasia. Nad kruchtą wznosi się wieża mieszcząca dzwonnicę, zwieńczona ostrosłupowym hełmem. Nad nawą znajduje się druga, mniejsza, ośmioboczna wieżyczka, zakończona niewielkim baniastym hełmem – elementem typowym dla architektury wschodniego chrześcijaństwa.
Cerkiew wzniesiono w 1867 roku. Obecnie należy do dekanatu Sokółka diecezji białostocko-gdańskiej Polski Autokefaliczny Kościół Prawosławny. W bezpośrednim sąsiedztwie świątyni stoi również zabytkowa drewniana dzwonnica z 1898 roku, stanowiąca integralny element zespołu cerkiewnego.
To miejsce przyciąga nie tylko miłośników architektury sakralnej, lecz także osoby zainteresowane wielokulturowym dziedzictwem Podlasia – regionu, w którym od stuleci przenikają się tradycje katolickie i prawosławne. Drewniana zabudowa, spokojne otoczenie i historyczny charakter świątyni tworzą atmosferę sprzyjającą refleksji i pozwalają lepiej zrozumieć lokalną tożsamość tej części Polski.
